СКИФ – што претставува рускиот научен комплекс за истражување на светот на фотоните?
Дали е можно со помош на светлина да се истражува внатрешната структура на материјата, да се проучуваат вируси, протеини, метали и материјали од кои се создаваат идните компјутери и батерии? Токму за такви истражувања е наменет СКИФ – современ руски научен комплекс во Сибир, во близина на Новосибирск.
Името СКИФ е кратенка од рускиот назив „Сибирский кольцевой источник фотонов“, што во превод значи Сибирски кружен извор на фотони.
Но, што всушност се фотоните? Тие се основните честички на светлината, односно носители на електромагнетното зрачење. Во комплексот СКИФ, со помош на специјални акцелератори се забрзуваат електрони до исклучително високи брзини. Нивното движење се контролира со моќни магнети, а при промена на насоката тие создаваат интензивно зрачење познато како синхротронска светлина.
Оваа светлина им овозможува на научниците да ја испитуваат внатрешната структура на материјалите со исклучителна прецизност, нешто што не може да се постигне со обични микроскопи. Затоа СКИФ често се споредува со огромен научен микроскоп, иако неговите можности се многу пошироки.
Преку вакви истражувања може да се открива како се однесуваат протеините и биолошките молекули, како функционираат батериите, од што зависат својствата на металите и како да се создадат подобри полупроводници за електронската индустрија.
Кружниот акцелератор на СКИФ има обем од околу 476 метри, а електроните достигнуваат енергија од 3 GeV (гигаелектронволти). Тоа го вбројува комплексот меѓу значајните истражувачки центри од новата генерација на синхротронски извори.
Ваквите научни центри се важни затоа што овозможуваат истражувања што ги поврзуваат физиката, хемијата, биологијата, медицината и современото инженерство. Она што денес се открива во лабораториите на атомско ниво, утре може да стане дел од нов лек, поефикасна батерија, поотпорен материјал или побрз електронски уред.
СКИФ е пример за тоа како современата наука ја користи светлината за да го открие она што човечкото око не може да го види.