Што се обврзници и дали се добра инвестиција за граѓаните во Македонија?

Кога ќе се спомене зборот „инвестирање“, повеќето луѓе веднаш помислуваат на акции, берзи и големи финансиски ризици. Сепак, постои и друга форма на вложување која обично се смета за постабилна и полесна за разбирање – обврзниците.

Во последните неколку години и во Македонија се зголеми интересот за овој вид инвестиции, особено по појавата на граѓанските обврзници кои ги издава државата.

Наједноставно кажано, кога купувате обврзница, вие не купувате дел од некоја компанија како кај акциите. Наместо тоа, вие му позајмувате пари на издавачот на обврзницата – државата, општината или некоја компанија. За возврат, добивате камата, а по истекот на определен рок ви се враќа и вложениот износ.

Замислете дека државата има потреба од средства за изградба на патишта, училишта или други јавни проекти. Наместо да земе кредит само од банки, таа може да издаде обврзници и да им понуди на граѓаните можност да инвестираат. На тој начин државата обезбедува средства, а граѓаните добиваат можност за заработка преку камата. Во Македонија редовно се издаваат државни и граѓански обврзници со различни рокови на доспевање.

Еден од најважните поими што треба да се разберат е каматата, односно купонот. Тоа е надоместокот што инвеститорот го добива за позајмените средства. Ако вложите 100.000 денари во обврзница со камата од 4,5% годишно, за една година би добиле 4.500 денари камата, а по истекот на рокот и првично вложените средства. Последните емисии на граѓански обврзници во Македонија беа издадени со каматни стапки околу 4,5% и рок од две години.

Друг важен поим е рокот на доспевање. Тоа е периодот по кој издавачот е должен да ја врати главницата. Некои обврзници имаат рок од две години, други пет, десет или повеќе години. Колку е подолг рокот, толку повеќе треба да размислите дали ќе ви бидат потребни тие средства во меѓувреме.

Иако обврзниците се сметаат за посигурни од акциите, тие не се целосно без ризик. Кај корпоративните обврзници секогаш постои можност компанијата да се соочи со финансиски проблеми и да не може навремено да ги исполни своите обврски. Кај државните обврзници овој ризик е значително помал, но не треба целосно да се занемари.

Покрај тоа, постои и ликвидносен ризик. Тоа значи дека можеби нема секогаш лесно да можете да ја продадете обврзницата пред истекот на рокот ако ви затребаат пари. Токму ова е едно од најчестите прашања што го поставуваат македонските инвеститори кога размислуваат за вложување во граѓански обврзници.

За просечниот македонски граѓанин, обврзниците најчесто се интересни затоа што нудат поголема предвидливост од акциите. Инвеститорот однапред знае колкава камата ќе добива и кога ќе му бидат вратени средствата. Поради тоа тие често се користат како дел од долгорочна стратегија за штедење и инвестирање.

Сепак, важно е да се разбере дека обврзниците не се средство за брзо збогатување. Тие се наменети за луѓе кои сакаат постепено да го зголемуваат својот капитал со умерен ризик и стабилен принос.

За почетникот најважно е да ја запомни следната едноставна дефиниција: обврзницата е заем што вие го давате на државата или на компанија, а за возврат добивате камата и враќање на вложените средства по истекот на договорениот рок. Кога ќе се разбере овој принцип, целиот свет на обврзниците станува многу полесен и поразбирлив.


1147

Задолжително

Verified by MonsterInsights